Een "opstand" te Brugge en de vlucht van de Leliaards naar Sint-Omaars tussen 17 augustus en 18 september 1297

C. Wyffels
1953 Handelingen van het Genootschap voor Geschiedenis  
Onder de titel B ru gse L elia a rd s g ev lu ch t te S in t-O tn a a rs v an Berthelot, Thierri du Bruec, Bemars Priem en Katheline Dekens a. De opstand omstreeks midden Juli 1301 van de volksklasse tegen de poorterij komt evenmin in aanmerking, aangezien meerdere burgers uit onze lijst na de opstand als gijzelaars naar Doornik gevoerd werden 3. Van 18 September 1297, datum van de overgave van Brugge aan Filips de Schone, tot het midden van 1301 was de stad bezet door de Fransen. Van enig
more » ... nsen. Van enig oproer in die periode is er geen sprake. De datum van onze lijst valt er dus ook buiten. Intussen noteren we nog dat de rijke poorter Jan Bachterhalle, die ook te Sint-Omaars was, vóór 13 September 1298 stierf*. Blijft dus slechts het jaar 1297, vóór 18 September. Wanneer de graaf op 7 Januari afbrak met de koning van Frankrijk kon hij niet rekenen op de Leliaartse magistraten der Vlaamse steden. Te Gent en Dowaai stelde hij de schepenen af en verving ze door eigen partijgangers. Hij trachtte anderzijds de sympathie van de volksklasse met privilegies terug te winnen 5. Te Brugge was de toestand moeilijker te keren : daar was de Leliaartse magistraat hem zeer vijandig en bleef de volksklasse uiterst passief 6. De magistraat werd te Brugge vernieuwd met Lichtmis (2 Februari). Die datum was dus zeer gunstig voor de graaf om in te grijpen bij de samenstelling van de nieuwe schepen bank. De oude schepenen zijn echter nog in functie in Maart7, 2 Zie bij J. C o le n s , 13 0 2 . Le compte communal de la ville de Bruges (Brugge 1886), achtereenvolgens biz. 97, 10 4 ; 4 ; 1 3 5 , 18 7 , 2 1 5 ; 1 2 3 ; toi ; 10 0 . Voor Clai Berthelot, zie ook L. A. G illio d t s -V a n Severen, op. cit., I, blz. 96, en voor Katheline Dekens, ibid., blz. 98. 3 L. V e rrie s t, Le registre de la "Loi" de Tournai de 1302 et Listes des Otages de Bruges ( 13 0 2 ) et de Courtrai (Bull. Comm. Roy. Hist., 1 9 1 1 , blz. 485-499). 4 Stadsarchief Brugge, stadsrekening 12 9 7-98, rubriek : Receptum ab orphanis, f° 2 r° : Item, tunc [feria 4 a post Trinitatem] (4 Juni 1298) a relicta Johannis de Post Hallam tanquam orphana : 1 0 7 6 lb. -Lang was hij nog niet gestorven : zie stadsrekening 1298, f° 25 r°. 5 J. F. V erbruggen, De Slag der Gulden Sporen (Antwerpen Amsterdam, 19 52), blz. 25-26. 6 F. F unck-B rentano, Philippe le Bel en Flandre (Parijs 1897), blz. 228-229. 7 Stadsarchief Brugge, Memoriaal der Stadsschulden, f° 1 3 . Bij de Brentano, op. cit., blz. 260. 16 F. Funck-B rentano, op. cit., blz. 250, n. 4 . 17 Zie de stadsrekening van 1297-98 : f° 9 r°-v°.
doi:10.21825/hvgg.v90i1-2.4139 fatcat:567ve7m27zcl7ia6bdljf2uchu