Czesław Miłosz w kręgu Polskiego Instytutu Naukowego w Nowym Jorku

Beata Dorosz
2011 Archiwum Emigracji  
Gdyby próbować jednym słowem scharakteryzować relacje między poetą a Instytutem, czy raczejśrodowiskiem ludzi skupionych wokół Instytutu (by wymienić tylko najbardziej znamienitych jego członków: Oskara Haleckiego, Jana Lechonia, Wacława Lednickiego, Kazimierza Wierzyńskiego i Józefa Wittlina), najbliższym prawdy określeniem byłaby "szorstkość". I bynajmniej niewiele ma to wspólnego z często używanym sformułowaniem "szorstka przyjaźń". Wypada jednak przypomnieć tzw. punkt wyjścia, który
more » ... ścia, który przypada na listopad 1945 r.: W Nowym Jorku od trzech i pół roku, tj. od maja 1942 r., działa Polski Instytut Naukowy (PIN) w Ameryce, powołany jako placówka naukowa, która polskim uczonym oraz twórcom kultury i sztuki, przebywającym w czasie wojny w Stanach Zjednoczonych, miała umożliwić swobodny rozwój intelektualny i artystyczny, wolny od nacisków i terroru szalejących w Europie totalitaryzmów: nazistowskiego i stalinowskiego. Po zakończeniu działań wojennych i cofnięciu przez rząd USA w lipcu 1945 r. uznania Rządowi RP na Uchodźstwie w Londynie, znakomita większość członków PIN pozostała na emigracji, nie godząc się na pojałtański porządek w Europie i sowiecką okupację Polski. Jedną z form protestu był więc m.in. bojkot reżimowych placówek dyplomatycznych 1 . W listopadzie 1945 r. przybywa do Nowego Jorku Czesław Miłosz i od lutego następnego roku obejmuje stanowisko radcy kulturalnego przy Konsulacie Generalnym RP. Okoliczności wstąpienia poety do reżimowej służby dyplomatycznej analizowane były przez "miłoszologów" po wielekroć na różne sposoby -on sam mówił o tym 1 Piszącej te słowa znanych jest wielu przedstawicieli tego nurtu emigracji niepodległościowej, którzy do 1989 r. nie przestąpili progu PRL-owskiego konsulatu na Manhattanie.
doi:10.12775/ae.2011.007 fatcat:vbuoy2v3irfhfpxfrdlyfj7bai