Epilepsy in women – selected issues

Hanna Podraza, Monika Białecka, Barbara Oleksy
2018 Aktualności Neurologiczne  
Padaczka należy do najczęstszych schorzeń ośrodkowego układu nerwowego i dotyka około 50 mln ludzi na świecie. Jest to heterogenna jednostka chorobowa, związana z różnymi manifestacjami klinicznymi i objawami współistniejącymi (takimi jak zaburzenia neurorozwojowe), co warunkuje różną odpowiedź na leki i różne rokowanie. Dowody kliniczne wskazują na istnienie padaczek i zespołów padaczkowych zależnych od płci. Hormony płciowe żeńskie i męskie wpływają na próg pobudliwości drgawkowej mózgu.
more » ... e znanym przykładem jest padaczka katamenialna, w której mechanizmy neurohormonalne zależne od cyklu miesiączkowego wpływają na występowanie drgawek. Progesteron to hormon przeciwdrgawkowy, natomiast estrogeny mogą działać zarówno pro-, jak i przeciwdrgawkowo, w zależności od stanu fizjologicznego. Inaczej niż w przypadku progesteronu, potencjalny wpływ modulacji progu drgawkowego przez testosteron jest złożony. W modelach zwierzęcych, ale także w badaniach klinicznych testosteron nasila występowanie drgawek poprzez swój metabolizm do estrogenów. W pracy przedstawiono zagadnienia wpływu leków przeciwpadaczkowych na potomstwo matek chorych na padaczkę (wady wrodzone, mniejsza masa urodzeniowa, zaburzenia neurorozwojowe). Zbiorcze dane wskazują na największą teratogenność w czasie ekspozycji na kwas walproinowy i inne leki przeciwpadaczkowe stosowane w politerapii. Wpływ na rozwój płodu mogą mieć też inne czynniki: ciężkość samej padaczki, rodzaj napadów, iloraz inteligencji matki, status socjoekonomiczny oraz narażenie na czynniki toksyczne (również alkohol i pozostałe używki). W opiece nad kobietą w wieku rozrodczym chorą na padaczkę powinno się dążyć do optymalnego doboru leków przeciwpadaczkowych jeszcze przed planowanym zajściem w ciążę. Słowa kluczowe: padaczka, hormony płciowe, ciąża Epilepsy is one of the most frequent diseases of the central nervous system and affects about 50 million people in the world. It is a heterogeneous disease entity associated with various clinical manifestations and coexisting symptoms (such as neurodevelopmental disorders), resulting in different response to medication and different prognosis. Clinical evidence points to the existence of epilepsy and epilepsy syndromes dependent on sex. Female and male sex hormones affect the brain convulsion threshold. Catamenial epilepsy is a well-known example here, in which the neurohormonal mechanisms dependent on the menstrual cycle affect the occurrence of convulsions. Progesterone is an anticonvulsant hormone, while oestrogens can be both pro-and anticonvulsant, depending on the physiological state. Unlike in the case of progesterone, the influence of the potential convulsion threshold modulation of testosterone is complex. In animal models, but also in clinical trials, testosterone intensifies the occurrence of convulsions through its metabolism to oestrogens. The paper presents the effects of antiepileptic drugs on the offspring of mothers with epilepsy (congenital malformations, lower birth weight, and neurodevelopmental disorders). Aggregate data indicate the highest teratogenicity of the exposure to valproic acid and other antiepileptics used in polytherapy. Other factors may also influence foetal development: severity of epilepsy itself, the type of seizures, mother's intelligence quotient and socioeconomic status as well as the exposure to toxic agents (including alcohol and other stimulants). The optimal selection of antiepileptic drugs should be sought even before the planned pregnancy in the care of women at childbearing age suffering from epilepsy.
doi:10.15557/an.2018.0018 fatcat:u2n3yw5zrjgkvatykzhnc5r7ze