TÜRKİYE SELÇUKLULARI'NDA PARA VE DEVLETİN PARA POLİTİKASI

Yaşar BEDİRHAN
2014 Journal History School  
Özet Türkiye Selçuklu sultanlarından günümüze ulaşan en eski sikke I. Rükneddin Mesud'a (1116Mesud'a ( -1155 aittir. Türkiye Selçuklularında İlk altın sikke ise II. Kılıç Arslan zamanında 1177-1178 yıllarında darp edilmiştir. Türkiye Selçuklu Devletinde fels denilen bakır sikke dirhem adı verilen gümüş sikke ve dinar adı verilen altın sikkeler bulunmaktadır. Türkiye Selçukluları'nın temel para ölçüsü olan gümüş paralara akçe-i Rum, Sultani yahut da Sim-i Sultani adları verilmekteydi. Bu gümüş
more » ... ekteydi. Bu gümüş sikkeler genel anlamda para sözcüğünün karşılığı olarak kullanılıyordu. Türkiye Selçukluları Abbasi, Bizans, Ermeni, Gürcü, Süryani, Mısır ve Halep paralarını da günlük ticaret esnasında kullanıyorlardı. Türkiye Selçukluları bakır ve gümüş paraları darp etme konusunda herhangi bir sorun yaşamazken altın madeni hususunda sıkıntı çektiklerinden bu açığı ticaret ve vergi yolu ile kapatmaktaydılar. Selçuklu sikkelerinin ticari hayatta ve reel ekonomide sahip olduğu alım gücü ile ilgili birçok misal, o devrin kaynaklarında bulunmaktadır. Ülkede altın ve gümüş miktarını artırmak için bunların ülkeye girişinden hiçbir gümrük vergisi alınmamıştır. Hatta Avrupalı devletlerin ülke içerisinde kullandıkları altın paranın ülke içerisinde tedavülde kalması teşvik edilmiştir. Yabancı ülkelerle yapılan birçok anlaşmada, o ülkelerin altın ve gümüş paralarının Selçuklu Türkiye'sinde rahatça dolaşımının sağlanması da anlaşmalarla garanti altına alınmıştır.
doi:10.14225/joh604 fatcat:cnwxqha5ejfwfjmd6lwguppqeu