The Role of Basin Morphometric Features in Flood Output: A Case Study of the Biga River Basin
Havza Morfometrik Özelliklerinin Taşkın Üretmedeki Rolü Biga Çayı Havzası Örneği

Mustafa UTLU, Hasan ÖZDEMİR
2018 Journal of Geography  
ÖZ Bu çalışmanın amacı, Biga Çayı havzasında meydana gelen uzun süreli taşkın olaylarının nedenlerinin havza ve alt havza morfometrisi bakımından araştırılmasıdır. Bu kapsamda Biga Çayı havzası alt havzalara ayrılarak, alt havzaların morfometrik özellikleri belirlenmiş ve bu özelliklere bağlı taşkın üretme potansiyelleri incelenmiştir. Ana akarsu kolu üzerinde oluşan tarihsel taşkınların meydana gelmesinde alt havzaların çizgisel (bir boyutlu), alansal (iki boyutlu) ve relief (üç boyutlu)
more » ... (üç boyutlu) morfometrik özellikleri dikkate alınarak kendi aralarında taşkın etki düzeyleri ve potansiyelleri ortaya konmuştur. Bu morfometrik parametrelerin incelenmesinde ve kantitatif yönden değerlendirilmesinde 1:25000 ölçekli topografya haritalarından üretilmiş 10 m çözünürlüğe sahip SYM (Sayısal Yükselti Modeli), temel altlık veri olarak kullanılmıştır. Akarsu ağlarının üretilmesi ve ağ analizleri için D8 akış ve Strahler yöntemleri kullanılmıştır. Biga Çayı alt havzalarında elde edilen havza morfometrik değerleri kendi içinde sınıflandırılarak alt havzaların ana akarsu kolu üzerindeki taşkın üretme potansiyelleri ortaya konmuştur. Buna göre, havza morfometrisi açısından değerlendirilen Biga Çayı havzasında, Biga alt havzası ana kol üzerinde taşkın üretme bakımından en fazla etkiye sahip alt havza olarak tespit edilmiştir. Anahtar kelimeler: Havza morfometrisi, coğrafi bilgi sistemleri, Biga Çayı Havzası ABSTRACT This study aims to investigate the causes behind the constant flooding in the Biga River basin. It aims to determine if the river sub-basins's morphometric features was the reason behind the floods. Historical data from previous floodings were used to create the linear (one-dimensional), areal (two-dimensional), and relief (three-dimensional) morphometric properties of the sub-basins. These parameters were then evaluated quantitatively and a Digital Elevation Model (DEM) with 10 m resolution produced from 1:25000 scale topography maps as the base data. The D8 flow and Strahler methods were alos used as part of this study. The values obtained from the sub-basins of the Biga River were then weight and the potential to generate floods on the main stream of the sub-basins were evaluated. Our final conclusion indicates that the Biga sub-basin has indeed a major effect on flooding of the main channel of the Biga River. ABSTRACT Changes in the frequency and severity of precipitation, due to climate change has led to the increase the occurrence of flood disasters worldwide. Because of this flood investigation is becoming more important as it can help determine how flooding occurs and how to prevent or minimize its impact. There are many different methodology are now being used to determine how flooding occurs, one of which is the basin morphometry parameter. This is one of the more practical methods and effective methods used to predict floods. For this study we use this methodology to study the Biga River Basin. This is one of the southern Marmara Sea basins on the Biga peninsula, and it includes Çan and Biga provinces within the borders of Çanakkale province. The basin covers about 2311 km 2 and there are four sub-basins included in the main branch. People of the region have been affected socially and economically by massive flooding of the Biga River, which is now a yearly occurence. Using basin morphometry parameters, we focus on the river's sub-basins. We used the one-dimensional linear morphometry (1D: Bifurcation ratio, R b ; stream length ratio, R l ; texture ratio, T; drainage texture ratio, R t ), two-dimensional areal morphometry (2D: Drainage density, D d ; stream frequency, F s ; form factor, R f ; gravelius index, K g ; elongation ratio, R e ), and three-dimensional relief morphometry (3D: Basin relief, B h ; times of concentration, T c ; relief ratio, R h ; hypsometric curve, H c ; and hypsometric integral, H i ). Using these parameters, the Biga River sub-basins were examined to determine their effects when they overflow into the main channel.
doi:10.26650/jgeog408101 fatcat:ul7gcrz77zfrdas4wcftkblnhu