Synkretyczne kulty współczesnych Mandżurów

Katarzyna Golik
2015 Azja-Pacyfik  
Wstęp Mandżurowie, zarówno w przeszłości, jak i obecnie, nie należą do społeczności o ortodoksyjnym podejściu do kwestii religijnych. Jedną z konsekwencji takiej postawy jest zróżnicowanie praktyk i zachowań rytualnych w ramach specyfi cznej dla tego ludu struktury społecznej. Sprzyja to eklektyzmowi religijnemu i łatwości łączenia elementów z różnych systemów religijnych. Część Mandżurów praktykuje kult przodków (w tym kult cesarzy) i szamanizm, które przetrwały przede wszystkim na terenie
more » ... orycznej Mandżurii. Dość popularny jest też buddyzm, a właściwie dwa jego dość różne nurty -mahajana i wadżrajana. Niejednokrotnie systemy te przenikają się, tworząc niejednolity zbiór wierzeń i praktyk. Celem niniejszego opracowania jest przedstawienie współczesnych zjawisk religijnych występujących wśród osób, które deklarują przynależność do narodowości mandżurskiej. Studium to opiera się w znacznej mierze na badaniach terenowych autorki i źródłach internetowych. Mimo że nie wszystkie przykłady owej religijności mogą być reprezentatywne dla całej wspólnoty, pewne wnioski odnośnie do samej natury procesów zachodzących w sferze religijnej wydają się uzasadnione. Bardzo ważnym źródłem dla autorki była praca doktorska Michaela Lickorisha Tending the Eternal Tomb: Manchu Identity after Empire 1 , która jest obszernym kompendium wiedzy o obyczajowości mandżurskiej na terenach wiejskich. Badania autorki dotyczą przede wszystkim społeczności większych ośrodków, ta-1 Cytowania na podstawie egzemplarza pracy doktorskiej, która została wydana w 2008 r. przez Australian National University (red.). 2 Dżurdżenowie (chiń. nű zhen) byli ludem tunguskim z grupy południowej i założycielami średniowiecznego państwa Jin, następnie państwa mandżurskiego. 3 Była to udana próba zastąpienia organizacji ludów i plemion innymi strukturami, które podlegałyby cesarzowi, nie zaś własnej arystokracji. W tym czasie zresztą organizacja rodowo-plemienna miała się znajdować w stanie schyłkowym, co ułatwiało reformę, choć nie zanikła całkowicie i bardzo sporadycznie spotykana jest nawet współcześnie. 4 Pierwszy cesarz mandżurskiej dynastii Qing (wcześniej władca dynastii Późniejszej Jin, panujący w latach 1627-1643 pod imionami Tiancong, a następnie Chongde -przyp. red.). 5 W tekście terminy "chorągwiany" i "Mandżur" będą używane zamiennie. 6 Hanowie (a także Huiowie) tworzyli Zieloną Chorągiew (Lüying) przede wszystkim w Chinach właściwych, bywali też lokalną policją. Zielona Chorągiew nie weszła w skład chińskiej Armii Ośmiu Chorągwi, tzn. nie uzyskała tych samych przywilejów co chorągwiani Chińczycy. 7 Równolegle w Mongolii i Tybecie istniały lokalne jednostki militarne.
doi:10.15804/ap201504 fatcat:7zvk4fo575bapkdpgqujkew4z4