Horizontale multinationalisatie als ondernemingsstrategie

Sytse Douma
1988 Maandblad Voor Accountancy en Bedrijfseconomie  
Dit speciale nummer van het MAB is geheel gewijd aan de multinationale onderneming. De eerste vraag die men dan moet stellen is natuurlijk: wat is een multinationale onderneming? Het is niet zo gemakkelijk om een definitie van een multinationale onder neming te geven die iedereen bevredigt. Men zou een multinationale onderneming kunnen omschrijven als: -een onderneming die haar omzet behaalt in meer dan één land; -een onderneming met vestigingen in meer dan één land; -een onderneming met
more » ... ievestigingen in meer dan één land. In de theorie van de multinationale onderneming kiest men gewoonlijk voor de laatstgenoemde omschrijving.' Ik noem in dit artikel een onderneming, die aan geen van deze drie omschrijvingen voldoet een nationale onder neming. Voldoet een onderneming aan tenminste één van de drie omschrij vingen, dan is zij tenminste enigszins een multinational.2 Ondernemingen beginnen hun leven meestal als nationale onderneming. Als zij wat groter worden begint het proces van multinationalisatie. Bij dat pro ces van multinationalisatie kan men twee verschillende wegen onder scheiden. De eerste weg is het overnemen van bestaande buitenlandse ondernemingen. Deze weg is in de jaren zeventig door veel van de grotere Nederlandse onder nemingen gevolgd. Ik denk daarbij aan Elsevier, Samsom-Kluwer, VNU, Aegon, Wessanen, Ahold, Vendex en anderen. De voor-en nadelen van hori zontale multinationalisatie door middel van overnames worden in paragraaf 2 van dit artikel uiteengezet. De tweede weg is een heel geleidelijke en begint met export. Aanvankelijk is het volume van de export naar een bepaald land meestal zo klein, dat het niet lonend is om in zo'n land zelfs maar een eigen verkoopkantoor te vestigen. Men werkt dan in het begin met één of meer agenten. Als het volume van de export naar een bepaald land een kritische grens overschrijdt, gaat men over 12-537
doi:10.5117/mab.62.13568 fatcat:4gjty3fu5regnoly3p6aedymxy