Funkcja krążków glinianych ludności kultury łużyckiej w świetle nowych znalezisk z Wielkopolski

Justyna Żychlińska
2015 Folia Praehistorica Posnaniensia  
Although the collection of "Lusatian" clay discs is quite significant, not much attention has been paid so far to their interpretation. The discs might have been used for various purposes in "Lusatian" society, e.g. as toys for children, or the Sun cult objects. They might have also played strictly utilitarian role of spindle whorls, polishing stones in pottery workshops, or miniature pads used in casting process. It would be difficult to accept any of the hypotheses exclusively, as it seems
more » ... t the discs might have had various functions depending, among others, on the socio-economic context in which they appeared. KEY WORDS: clay discs, Lusatian culture. Obszar wschodniej oraz środkowej Wielkopolski w końcu lat 90. XX w. poddany był szerokopłaszczyznowym badaniom związanym z planowaną inwestycją budowy autostrady A2. W wyniku tych prac odkryto wiele stanowisk archeologicznych, na których zarejestrowano niezwykle interesujący materiał zabytkowy. Jednymi z nich były stanowiska w Beznazwie, pow. Turek, i Krerowie, pow. Poznań. Na nich to właśnie zostały znalezione wspomniane w tytule krążki gliniane. Z pierwszej osady pochodzi jeden egzemplarz (ryc. 1:1), z drugiej dwa dalsze (ryc. 1:2, 3). Wszystkie zostały wykonane z przydennych partii brzuśców naczyń o średnicach ok. 5 cm. Krążek z Beznazwy został odkryty w warstwie kulturowej datowanej w szerokich ramach funkcjonowania osady ludności kultury łużyckiej, czyli od drugiej połowy V okresu epoki brązu (dalej EB) do okresu halsztackiego 546 JUSTYNA ŻYCHLIŃSKA (dalej Ha) D. Natomiast egzemplarze z Krerowa odsłonięto w nieruchomych obiektach kulturowych (ob. 113 -jama o charakterze mieszkalnym i ob. 358 -jama o nieokreślonej funkcji osadniczej), z których pierwszy datowany był na przełom V EB i Ha C, natomiast drugi na Ha D.
doi:10.14746/fpp.2015.20.28 fatcat:ev4tjef3lnanjgybashdrl2pzq