Teraźniejszość-Człowiek-Edukacja Nr 1(57) 2012 EDYTA ZIERKIEWICZ

Uniwersytet Wrocławski
unpublished
Patografia jako zjawisko kulturowe i jako narzędzie nadawania znaczeń chorobie przez współczesnych pacjentów Zdrowie-najprawdopodobniej zawsze i we wszystkich społecznościach-było wysoko cenioną wartością. Wszyscy w sposób co najmniej intuicyjny, jeśli nie na-ukowy, rozumiemy, czym jest zdrowie. Jednak najmocniej wartość zdrowia uzmysła-wiamy sobie, gdy je tracimy lub gdy nasze życie znajdzie się w zagrożeniu. Już odro-dzeniowy poeta refleksyjnie stwierdzał: Szlachetne zdrowie. Nikt się nie
more » ... e. Nikt się nie dowie, jako smakujesz, aż się zepsujesz. A poeta romantyczny w słynnej frazie użył podobnych słów w funkcji metafory: Ty [Litwo] jesteś jak zdrowie. Ile cię trzeba cenić, ten tylko się dowie, kto cię stracił. Obecnie nasze rozumienie (a więc i doświadczanie) tego stanu/poczucia nie opiera się już na prostej dychotomii "zdrowie-brak zdrowia", ale zdecydowanie się poszerza. Wpływ na to mają zmiany społeczne, polityczne, kulturowe itp. Na potrzeby tego arty-kułu krótko wspomnę o trzech zjawiskach, które warunkują sytuację życiową współcze-snego człowieka: o fetyszyzacji zdrowia, medykalizacji oraz o naszej niezdrowej obsesji na punkcie choroby-jak określił to F. Furedi (2005). Zjawiska te wydatnie wpływają też na produkcję patografii, które są przedmiotem moich rozważań. S. Sontag w swoim słynnym eseju powstałym w 1977 r., pisała, że choroba jest nieodłączną częścią naszej egzystencji. Choroba jest nocną półkulą życia, naszym bardziej uciążliwym obywatelstwem. Od dnia narodzin każdy z nas posiada bowiem jakby dwa paszporty-przynależy zarówno do świata zdrowych, jak i do świata chorych. I choć wszyscy wolimy przy-znawać się tylko do lepszego z tych światów, prędzej czy później, chociaż na krót-ko, musimy uznać również nasz związek z tym drugim (1999, s. 7).
fatcat:dj4s4e3zlba7pobuahgxmuzs2a