Analysis of the determinants of innovation in enterprises in Kazakhstan
Анализ детерминантов инноваций на предприятиях в Казахстане

Akan Nurbatsin, Anel Kireyeva
2020 The economy: strategy and practice  
Түйін Бүгінгі таңда, іскерлік ортадағы жылдам өзгерістерге байланысты әлем бойынша компаниялар кәсіпті және табысты ұлғайту үшін өздерінің негізгі стратегияларына жаңартпаларды жиірек қосуда. Бұл зерттеу жұмысында Қазақстан кәсіпорындарының инновациялық қызметтерінің детерминанттары қарастырылды. Бұл зерттеуде қолданылған мәліметтер Қазақстанда Бүкіләлемдік банктің 2019 жылдың қаңтары мен қазаны аралығында жүргізілген кәсіпорындар сауалнамадан алынған, олар өз кезегінде пробит және тобит
more » ... т және тобит регрессиялық модельдерін қолдану арқылы талданды. Қазақстан кәсіпорындарына сауалнама жүргізу ұлттық репрезентативті болып табылады және ол 1369 кәсіпорын арасында кездейсоқ жүргізілді, оның басым көпшілігі өндіруші секторына жатады. Зерттеу нәтижелері көрсеткендей, фирманың жасы, формальді оқыту, фирма өлшемі, экспорттаушы статусы, түрі, секторы немесе фирма қызметі -барлығы кәсіпорынның инновацияға деген бейімділігіне оң әсерін тигізеді. Алайда зерттеу барысында нарықтағы бәсекелестер және кәсіпорын қызмет жасайтын аймақ негізінен инновацияны енгізуге кері әсерін тигізетіні анықталды. Сонымен қатар, барлық жерде бірдей факторлар (шетелдік қатысу, формальді оқыту, фирма өлшемі, оның түрі және секторы) өнімдік, технологиялық, ҒЗТКЖ немесе АКТ инновацияларына маңызды детерминанттар болып табылатыны белгілі болды. Яғни, бұл зерттеу жұмысының қорытындысының негізгі мәні кәсіпорындардың инновацияларды ынталандыруда осы негізгі факторларға басымдық берулері тиіс. Алынған нәтижелер кәсіпорындардың инновациялық даму стратегиясын құрау үшін және мемлекеттік органдардың фирмалардың инновациялық іс-шараларын ынталандыру саясатын құрау үшін қолданылуы мүмкін. Түйін сөздер: инновациялар, кәсіпорындар, детерминанттар, пробит модельі, тобит модельі, эконометрикалық талдау. Аннотация В настоящее время в связи с быстрыми изменениями в деловом мире компании по всему миру все чаще включают инновации в качестве одной из своих стратегий для обеспечения расширения бизнеса и прибыльности. В исследовании изучались детерминанты инновационной деятельности фирмы в Казахстане. Данные, использованные в этом исследовании, были взяты из опроса предприятий, проведенного Всемирным банком (WBES) в Казахстане в период с января по октябрь 2019 года, которые были проанализированы с использованием регрессионных моделей пробит и тобит. Казахстанский опрос предприятий является национально репрезентативным и проводился случайным образом среди 1369 предприятий, главным образом в производственном секторе. Результаты исследования показали, что возраст фирмы, формальное обучение, размер фирмы, статус экспортера, тип, сектор или деятельность фирм положительно влияют на склонность фирмы к инновациям. Однако в ходе исследования было установлено, что конкуренты на рынке и регион деятельности предприятий в основном негативно влияют на шансы внедрения инноваций. Было также выявлено, что почти одни и те же факторы (зарубежное участие, формальное обучение, размер фирмы, ее тип и сектор) являются существенными детерминантами продуктовых, технологических, НИОКР или ИКТ инноваций. Таким образом, выводы данной работы заключаются в том, что фирмы должны сделать значимые факторы своими главными приоритетами в их стремлении стимулировать инновации. Полученные результаты могут быть применены предприятиями для построения эффективной стратегии инновационного развития своего бизнеса, а также местными органами самоуправления в целях повышению уровня конкурентоспособности. Ключевые слова: инновации, предприятия, детерминанты, пробит-модель, тобит модель, эконометрический анализ. Abstract Nowadays, with rapid changes in the business world, companies around the world are increasingly incorporating innovation as one of their strategies to ensure business expansion and profitability. This study examined the determinants of firm innovation in Kazakhstan. The data used in this study was taken from a survey of businesses conducted by the world Bank (WBES) in Kazakhstan between January and October 2019, which were analyzed using the probit and tobit regression models. The Kazakhstan survey of enterprises is nationally representative and was conducted randomly among 1,369 enterprises, mainly in the manufacturing sector. The results of the study showed that the age of the firm, formal training, the size of the firm, the status of the exporter, the type, sector or activity of the firms-all this has a positive effect on the firm's propensity to innovate. However, the study found that competitors in the market and the region of activity of enterprises mainly negatively affect the chances of innovation. It was also found that almost the same factors (foreign participation, formal training, firm size, type, and sector) are significant determinants of product, technology, R&D, or ICT innovations. Thus, the conclusions of this paper are that firms should make significant factors their top priorities in their quest to drive 1 Статья подготовлена на основе научных исследований, выполненных в рамках грантового проекта ИРН №АР08052745 (Влияние науки на социально-экономическое развитие Казахстана: методология, модели оценки и сценарии развития) под руководством молодых ученых. 2 PhD докторант, Университет международного бизнеса,
doi:10.51176/jesp/issue_2_t6 fatcat:gr6ouidchvgtbeeg2njly2ityq