Öğretmen Adayları ve Öğretmenlerin Öğretmenlik İle İlgili Metaforik Algılarının İncelenmesi

Fatih ÇAKMAK
2020 Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi  
Öz Bu araştırmanın temel amacı din öğretiminde aday öğretmenler ile öğretmenlerin öğretmenlik ile ilgili algılarını metaforlar üzerinden belirlemektir. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden fenemenolojik (olgubilimsel) araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmanın verileri katılımcıların, "öğretmen... gibidir/benzer; çünkü..." cümlesini tamamlamaları yoluyla toplanmıştır. Verilerin analizinde frekans, yüzde hesaplamaları ve içerik analizi çözümleme tekniği kullanılmıştır. Araştırma
more » ... ları İslami İlimler Fakültesinden 255 aday öğretmen ve 80 din öğretimi alan dersi öğretmeninden oluşmaktadır. 255 aday öğretmen 108 adet metafor üretmiştir. İlk beş sırada yer alan metaforlar şunlardır: (1) Anne, (2) Güneş, (3) Bahçıvan, (4) Mum, (5) Aile, 9, %3,52. Bu metaforlardan 11 farklı kavramsal kategori oluşturulmuştur. 80 öğretmen 52 farklı metafor üretmiştir. İlk beş sırada yer alan metaforlar şunlardır: (1) Bahçıvan, (2) Ağaç, (3) Güneş, (4) Mum, (5) Fidan dikmek Bu metaforlardan 11 farklı kavramsal kategori oluşturulmuştur. Aday öğretmen ve öğretmenlerin öğretmenlik mesleği üzerine metaforik algıları birbirleri ile ilişkilendirilerek karşılaştırılmıştır. Anahtar Kelimeler: Aday öğretmen, din öğretimi, metafor, öğretmen, öğretmenlik mesleği Abstract The main purpose of this study is to determine the perceptions of prospective teachers and teachers about teaching in religious education through metaphors. In the research, phenomenological research pattern, which is one of the qualitative research patterns, is used. The data of the study are collected from the participants by completing these sentences: "The teacher is ... like/ similar, because..." Content analysis method, which is among frequency, percentage calculations and qualitative methods, has been used in analyzing the data. The research participants consisted of 255 candidate teachers from the Faculty of Islamic Sciences and 80 teachers from religion teaching. 255 prospective teachers produced 108 metaphors. The top five metaphors are: (1) Mother, (2) Sun, (3) Gardener, (4) Candle, (5) Family, 11 different conceptual categories have been created from these metaphors. 80 teachers produced 52 different metaphors. The top five metaphors are: (1) Gardener, (2) Tree, (3) Sun, (4) Candle, Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, Yıl: ... Cilt: ... Sayı: ... (5) Planting seedlings, 11 different conceptual categories have been created from these metaphors. The metaphorical perceptions of the prospective teachers and teachers on the teaching profession were compared with each other. Giriş İnsanlar varlık sahnesine çıktıkları andan itibaren farklı yollar kullanmak suretiyle duygu, düşünce, fikir vs. paylaşımında bulunmuşlardır. Yine insanlar bu süreçte bilmek, öğrenmek, öğretmek için de farklı yollar kullanmışlardır. İnsan üzerine çok fazla tanım yapılabilen bir varlıktır. Bunun sebebi insanın kendi varlık sahnesinde pek çok şey açısından hem özne hem de nesne olması olarak ifade edilebilir. Bu arada gerçeklik olarak ifade edebileceğimiz en temel hakikat ise insanın öğrenebilen bir varlık oluşudur. İnsan sahip olduğu özellikler ile (akıl ve irade gücü) öğrenebilen ve hatta öğrenmeye muhtaç olan bir varlıktır. Doğumundan ölümüne kadar bir yetişme ve değişme yaşayan ve sürekli öğrenen insan (Çakmak, 2013) için en önemli soru/sorun, bilginin ya da öğrendiklerinin değeri üzerine olmalıdır. Bu bağlamda bilginin değeri ile ilgili şu sorular ve cevapları üzerine düşünmek önem taşımaktadır: Bilgi insana göre anlam kazanan bir değer mi, yoksa kimseye göre değişmeyen kesin bir değer midir? Bireye verilen eğitim derinliğine anlamayı mı, yoksa yüzeysel bilgiler vermeyi mi esas almalıdır? Bireye verilen eğitimde kişiler gelecekte kullanacağı bilgiyle mi doldurulmalı, yoksa kişilere bilgiyi kullanmanın yolları mı öğretilmelidir? Eğitimin temelinde kişi bir bilgi deposu gibi görülerek sadece zihinsel gelişme mi olmalı, yoksa bireyler bireysel, sosyal, duygusal vs. yönler dikkate alınarak bütüncül bir gelişim mi önemsenmelidir? (Özden, 1998)
doi:10.35675/befdergi.726660 fatcat:v6gbdvkwpfdjviq6uqnkh6p5ei