Budownictwo i architektura od powstania Zakopanego do odzyskania przez Polskę niepodległości

Zbigniew Moździerz
2020 Przestrzeń Urbanistyka Architektura  
Pierwsze wzmianki o Zakopanem pochodzą z początku XVII w. Od końca lat 30. XIX w. lecznictwo klimatyczne przyczyniło się do rozwoju Zakopanego jako miejscowości letniskowej i uzdrowiskowej. Przyspieszenie rozwoju nastąpiło w końcu XIX w. dzięki popularyzacji walorów klimatycznych miejscowości. W 1886 r. miejscowość uzyskała status stacji klimatycznej. W tym czasie w Zakopanem rozpowszechniała się architektura w tzw. stylu szwajcarskim, a Stanisław Witkiewicz zapoczątkowł batalię o "styl
more » ... lię o "styl góralski" w miejscowej architekturze. Kolejny "skok cywilizacyjny" nastąpił na początku XX w., po doprowadzeniu kolei do samego Zakopanego. W centrum wsi zaczęły pojawiać się budynki murowane. Słowa kluczowe: Zakopane, Tatry, szałasy pasterskie, podhalańskie budownictwo ludowe, styl szwajcarski, styl zakopiański, architektura eklektyczna Abstract The first documented mentions of Zakopane come from the early 17 th century. From the late 1830s, climatic medicine contributed to the development of Zakopane as a summer and spa town. Acceleration of development occurred at the end of the 19 th century as a result of the popularisation of the town's climatic values. In 1886, the town obtained the status of climate station. At that time, the Swiss style of architecture was becoming widespread for summer buildings and Stanisław Witkiewicz back to the beginning of the battle for the 'highlander style' in local architecture. Another 'civilisational leap' occurred at the beginning of the 20 th century, after the railway was brought to Zakopane itself. In the centre of the village, brick buildings began to appear.
doi:10.4467/00000000pua.20.007.12074 fatcat:6ko4z6ebtndz7exrj3niz6xb2u