KAZAK VE BAZI TÜRK DÜNÜYASINDAKİ DİNLEYİCİ VE ANLATICI PERFORMANSI HAKKINDAKİ ARAŞTIRMALAR

Pakizat ADİYEVA
2016 Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi  
ÖZ Geçmişten günümüze bir milletin kimlik bilgilerini, yaşama şekillerini belirleyen folklor hakkında araştırmalar yapmak genç bilim adamlarının görevidir. Türk halklarının kökeni bir olduğundan dolayı kültürü, edebiyatı, folkloru, gelenekleri benzerlik gösterir. Folklor -sözlü olarak uygulanan ve yaşatılan manevi mirastır. Öyle ise sözlü geleneğin icrası sürecinde dinleyiciler de icracıya belli bir oranda etki ederek, icracının anlatım performansına katkıda bulunarak bir takım değişikliklere
more » ... bep olurlar. Bununla ilgili olarak icracı ile dinleyici hedef kitle konuşmasının iki kişisini oluşturur. Sözlü geleneğin yaşatılması ve aktarımı için, icracı ve dinleyicinin mutlak varlığı ve irtibatı gereklidir. Atışmaları inceleyen M.Jarmuhamedoğlu, konuşmacı ile dinleyici arasındaki ilişkiyi inceleyen O.Nurmahambetova, destanlık eposu araştıran B.Azıbaeva, kazakların aile folklorunu inceleyen K.İslamjanoğlu, dramalık folkloru inceleyen K.Bijanovların çalışmalarında diyalogun fonksiyonlarını özel olarak incelenmese de, kahramanın karakterini, aslını (kökenini, yaşamını) analiz etmede diyalogun rolünden söz ederler. Bu ilmi araştırmanın amacı -sözlü gelenekte diyalogun Türk ve Kazak folklorundaki yapısını, icra şeklini, kurallarını, anlatıcının performansını ilmi olarak analiz etmektir. Araştırmamızda sözlü gelenek içinde anlatıcı, dinleyici etkileşimini diyalog kavramıyla izah etmeye çalışacağız. ABSTRACT From past to present credentials of one nation, determining the shape of experience on folklore research is the task of young scientists. Such as the origin of Turkish people are the same, the culture, literature, folklore, traditions are similar. Folklore -orally administered and kept alive the spiritual heritage. It is acting in the execution process of the oral tradition in the audience at a certain level performers, which can cause a number of changes contributing to the performance of the executive expression. In that regard, the performer and the listener form the two people speaking audience. For survival and transmission of the oral tradition, the performer and the listener is absolutely necessary presence and contact. İn the works of M. Jarmuhamedoğlu us examin of contests, of O. Nurmahambetov as examine the relationship between speaker and listener, of B. Azıbaev wich investigat saga epos, of K. İslamjanoğlu wich examing the family folklore of the kazakh, of K. Bijanov wich examing the dramatic folklor, though not investigated the function of dialogue in  Dr.Pakizat ADİYEVA Ahmet Yesevi Uluslar arası Türk-Kazak Üniversitesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, adipaki@mail.ru
doi:10.33692/avrasyad.509276 fatcat:jsb26x5zkjhm7kqtfotyzcxxsy