Zamansal ve Mekânsal Kesişmeler Odağında Bir Kiev Metni "Beyaz Muhafız"

Eda H. TAN METREŞ
2020 Mavi Atlas  
Öz Kültürel ve tarihsel bir gösterge olan kent insanlara sunduğu yaşam alanıyla, ilk olarak, çabanın, iradenin ve düzenin bütünlüğünü akla getirir. Buna karşın 1917 Şubat Devrimi sonrasında Ukrayna'da gerçekleşen politik dönüşümler toplumsal düzenin çöküşüne zemin hazırlar. Nitekim İç Savaş yıllarında (1918)(1919) Kiev'in pek çok kez el değiştirdiğine dair bilgiler mevcuttur: Geçici hükümet, Merkez Konsey, Alman ordusu, Pavel Skoropadski, Simon Petlyura, Anton Denikin'in gönüllü askerleri,
more » ... llü askerleri, Sovyet İktidarı ve Bolşevikler. Ukrayna'da yaşanan bu gelişmeler bir dönemi tarih arşivlerine sığdırırken bu döneme tanık olan şair ve yazarların sanatında da izler bırakır. Bunun bir örneği de yazar Mihail Bulgakov'dur. İç Savaş sırasında Kiev'de yaşanan mücadele, M. Bulgakov'un Beyaz Muhafız (Белая гвардия) adlı eserinde tarihsel bir perspektifle sunulur. Bu kritik sürecin yalnızca belirli bir tarihsel aralığı (12 Aralık 1918-3 Şubat 1919) eserde yer bulur. Anlatımda öne çıkan zamansal ve mekânsal kesişmeler yalnızca kronolojik gelişmelerle, esere konu olan Turbin ailesinin ve Kiev'in yazgısıyla değil, aynı zamanda tarihsel gelişmeler ve İncil'den aktarılan zaman geçişleriyle de bütünlük oluşturur. Tarihsel zaman, İncil'den aktarılan zaman ve eserin uzamsal yapısı arasındaki etkileşim anlatımın odak noktasını üç ayrı temada bir araya getirir: Ev, kent ve dünya. Bu çalışmada, "Kiev metni" olarak anılan M. Bulgakov'un söz konusu çok katmanlı eseri zamansal ve mekânsal kesişmeler ekseninde, tarihsel bir perspektifle ele alınmıştır. Abstract The city, which is a cultural and historical indicator, with the living space it offers to people, brings to mind initially the integrity of effort, will and order. However, the political transformations that took place in Ukraine after the February Revolution in 1917 paved the way for the collapse of the social order. As a matter of fact, there is information about Kiev's pass to different sides many times during the Civil War (1918)(1919): Provisional government, Central Council, German army, Pavel Skoropadsky, Symon Petliura, volunteer soldiers of Anton Denikin, Soviet Power and the Bolsheviks. While these developments in Ukraine fit a period into historical archives, leave traces in the art of poets and writers who witnessed that period. An example of this is the writer Mikhail Bulgakov. The struggle that took place in Kiev during the Civil War is presented in a historical perspective in The White Guard -the novel of M. Bulgakov. Only a certain historical range (12 December 1918 -3 February 1919 of this critical process is included in the work. The temporal and spatial intersections that stand out in the narrative form completeness not only with chronological developments, the fate of the Turbin family and Kiev, which are the subject of the work, but also with historical developments and time transitions from the Bible. The interaction between historical time, the time transmitted from the Bible and the spatial structure of the work combines the focus of the narrative in three different themes: home, city and world. In this study, the multilayered work of M. Bulgakov, referred to as "the text of Kiev", has been handled with a historical perspective on the axis of temporal and spatial intersections.
doi:10.18795/gumusmaviatlas.685597 fatcat:nkzkhfxylzaoponm4zbohuz3da