Suriname en de kankantrie

Noni Lichtveld
1961 NWIG  
Wie enigszins op de hoogte blijft van de blijde gebeurtenissen bij het Nederlands amateurtoneel en in de vaderlandse toneelschrij f wereld (vooralsnog ook vaak een amateuraangelegenheid) weet allicht dat Mevrouw ELINE VERKADE-CARTIER VAN DISSEL korte tijd geleden de erepalm wegdroeg bij een wedstrijd voor 'Een In Het Nederlands Geschreven Toneelstuk'. Dit stuk was .D« AanAanlrte,* en het speelt zich af in Suriname, wat mèt het enthousiaste jury-rapport genoeg reden was om het hart van de
more » ... hart van de Surinaamse toneelliefhebber (een alomvattend begrip, want het beroepstoneel is nog onbekend) vol verwachting te doen kloppen. Intussen heeft de wereldpremière ervan plaats gehad bij de Wageningse studentenmaar zelfs als we de kritieken daarover gelezen hadden zouden we die hier buiten beschouwing willen laten: wij lazen het stuk in Suriname, en ffieêtef? döi ast ÖJKS fipfl bëoordtfeg' yotetaas. Wat we ook buiten beschouwing willen laten zijn de eventuele dramaturgische kwaliteiten of tekortkomingen van het stuk -die zijn immers universeel, en de Nederlandse kritici zullen daar ook hun zegje wel over gezegd hebben. Uitgaande van een ander universeel probleem, namelijk de eeuwige behoefte aan speelbaar repertoire, ging het ons bij de lezing ervan in de eerste plaats hierom: is het geschikt om in Suriname te spelen ? Met een eigen Surinaamse toneellitteratuur is het vooralsnog maar dunnetjes gesteld, en hoewel er ettelijke verenigingen van tijd tot tijd hun (vaak in het 'Surinaams') zelf geschreven stukken vertonen, is het peil daarvan meestal nog wel ver verwijderd van een internationale, of ook maar een 'inter-koninkrijkelijke' kompetitie. Vanzelfsprekend dus onze vreugde om een auteur, al is het een Nederlandse, die Suriname als achtergrond kiest voor een drama, waarin we wel aan kunnen nemen dat ook de Surinaamse geest er zijn weerspiegeling moet vinden. Laat ons er niet langer omheen draaien -we hebben het stuk immers gelezen -hoewel er inderdaad sprake is van een Surinaamse geest -moet het ons helaas uit de pen: voor opvoering in Suriname is het totaal ongeschikt.
doi:10.1163/22134360-90002337 fatcat:hn4v4xhom5bd7mflwb4rtd26ma