3 NO'LU İSTANBUL AHKÂM DEFTERİNDE YER ALAN TARIMSAL İHTİLAFLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

Çiğdem KAVAK ÇEKEN
2016 Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi  
Öz Osmanlı Devleti toprağın nispeten bol, emek ve sermayenin ise kıt olduğu bir tarım toplumudur. Osmanlı Devleti'nde üretim tarıma dayalıdır ve toprak devlet için çok önemlidir. Tarım toplumlarında arazinin tabi olduğu hukuki esaslar, hem bu toplumların ekonomik ve mali yapısı, hem fertlerin sahip oldukları tasarruf hakları bakımından önem taşımaktadır. Osmanlı Devleti'nde 1742 yılından sonra, Divân-ı Hümayun'da, halkın şikayetlerinin görüşülmesinden sonra alınan kararların birer suretinin
more » ... birer suretinin farklı bölgelere ait defterlere kaydedilmesiyle Ahkâm Defterleri meydana gelmiştir. Ahkâm Defterleri bir bölgenin sosyal ve ekonomik hayatına dair bilgiler sunmaktadır. Bu kaynaklar, ilgili bölgenin sosyo-ekonomik profilini, kanunların uygulanabilirliğini, hukuksal boşlukları ve oluşan sorunları göstermesi bakımından önem taşımaktadır. Bu çalışmada 3 numaralı Đstanbul Ahkâm Defteri'nde yer alan tarımla ilgili 208 hüküm kaydı değerlendirilmiştir. Her bir kayıt, ihtilafın konusu, tarihi, yeri ve müracaat eden ile şikayet edilenin sosyal konumu ve dinleri bakımından tasnif edilerek hükümlerle ilgili toplu istatistiksel sonuçlar elde edilmiş olup bu sonuçlar da tablolar yardımıyla aktarılmıştır. Abstract The Ottoman Empire was an agrarian economy, labour scarce, land rich and capital poor. The production is based on the agriculture and the land is very important for the government during the Ottoman Empire. The judicial base of the land at the agricultural society is important to the economical and financially of the society and the right of saving at the individual. In Ottoman Empire, after 1742, Ahkam Registers were formed by compiling copies of decisions made about people's complaints at Ottoman Divan in registers belonging to different regions. Ahkâm Registers present a profile about the social and economic life of the region. These reference resources are important to expose the socioeconomic profile of the region, the practice of law, legal deficiency and the problems that occur. In this study, 208 provisions related to agriculture which are located in numbered 3 of Istanbul Ahkâm Registers were evaluated. Each record of a book classified according to book numbers, the threads of conflict, place of application, the social position of the sides of the conflict, the sides of the conflict religion, and the application period. And obtained statistical results shown in tables form.
doi:10.17755/esosder.263239 fatcat:ebhhtvwquzeifnxc6z6wxtlquu