Filozofia egzystencji u Kierkegaarda, Jaspersa i Heideggera

Mirosław Żelazny
2012 Studia z Historii Filozofii  
Chciałbym tu powrócić do żywego niegdyś na gruncie polskiej myśli filozoficznej, a dziś już, jak by się wydawało, zażegnanego i rozstrzygniętego sporu: czy Heidegger był egzystencjalistą� Pierwsi nasi badacze twórczości autora Bycia i czasu, (jeśli nie liczyć Franciszka Sawickiego), Krzysztof Michalski oraz mój nauczyciel z czasów młodości Jan Ożarowski, oburzyliby się na zawartą w takim pytaniu wątpliwość. Egzystencjalizm kojarzył się wówczas, to znaczy w latach siedemdziesiątych minionego
more » ... ątych minionego stulecia, przede wszystkim z "podejrzanymi" wyczynami Sartre'a, od których, jak się powszechnie sądzi, Heidegger odciął się w Liście o humanizmie. Po dziś dzień panuje swoista maniera, by twórczość filozofa określać mianem fenomenologii, hermeneutyki (i słusznie, przynależy ona do obu tych nurtów), ale broń Boże nie do egzystencjalizmu. Aby nie walczyć z takim nastawieniem, połowicznie słusznym, przyjmijmy, że obok szeroko pojętego filozoficzno-artystycznego nurtu zwanego egzystencjalizmem istniał też nurt zwany filozofią egzystencji, a reprezentowany przez Kierkegaarda, Jaspersa i Heideggera, do którego, mimo wszelkich zastrzeżeń dołączyć należy również Sartre'a. 3/2012 ISSN 2083-1978 * Niniejszy tekst stanowi końcową część rozdziału Ewolucja pojęcia egzystencji u Kierkegaarda, Jaspersa i Heideggera z mojej książki Filozofia i psychologia egzystencjalna niewłączoną ostatecznie do całości. Zawarte w nim ważne, zwłaszcza biograficznie i zbyt szczegółowe fakty, nie pasowałyby tam do całości, odwodząc czytelnika od podstawowego wywodu.
doi:10.12775/szhf.2012.014 fatcat:dagyqbu7fjeujjpxheyavrt3ie