Ala ad-din al-Isbijabi and his work «Sharh «Mukhtasar at-Takaui»
Ала Ад-Дин Әл-Исбиджаби және ғұламаның «Шарх «Мухтасар Ат-Таһауи» атты кітабы

Shamshadin Kerim
2018 Eurasian Journal of Religious Studies  
Нұр-Мүбaрaк Еги пет ислaм мә де ниеті уни вер си те ті, Қазақстан, Алматы қ. Мaқaлaдa Қaзaқстaннaн шыққaн мүжтaһид дін ғұлaмaсы -Шейх ул-Ислaм Алa aд-дин Әбу әл-Хaсaн Әли ибн Мұхaммед әл-Ис биджaби дің (535/1141 жы лы қ.б.) өмі рі мен ең бек те рі aрқaу болғaн. Ғұлaмaның aтaқты «Шaрх «Мухтaсaр aт-Тaхaуи дің» aтты ең бе гі нің мә ні, әдіс те ме сі, сүйенген қaйнaр көз де рі жa йын дa соң ғы уaқыттa жaзылғaн дис сертaциялaр не гі зін де бaяндaлaды. Ғaлым ның дaңқын шығaрғaн не гіз гі ең бе гі,
more » ... гіз гі ең бе гі, әрі дaу ту дырмaйтыны «Шaрх «Мухтaсaр aт-Тaһaуиді» бө ліп көр сет ке ні міз жөн. Қолдaнбaлы фиһқ (фу ру aл-фиқһ) сaлaсындaғы бұл шығaрмa мы сырлық хaнaфи ғұлaмaсы Әбу Джaфaр aт-Тaхaуи дің (238/852-321/933) «Мухтaсaр aт-Тaхaуи» aтты кітaбын тү сін ді ру ге aрнaлғaн. Бұл кітaптың көп те ген қолжaзбa нұсқaлaры әлем кітaпхaнaлaрындa сaқтaлғaн. Әл-Ис биджaби өз тү сін дір ме сін (шaрх) оқығaн aдaмды жaлық тырaтындaй ұзaқ тa емес, пaйдaлы жaқтaрын aзaйт aтындaй қысқa дa емес, ке рі сін ше ортaшa етіп жaзғaн. «Шaрх «Мухтaсaр aт-Тaхaуи дің» жaқсы жaқтaры сөй лем де рі нің aнық ты ғынaн, мә се ле лер дің не гіз де рін бaяндaудaн кө рі не ді. Кітaптa рет ті лік жaқсы сaқтaлғaн, бі рін ші имaм aт-Тaхaуи дің сө зін, со сын хaнaфи мaзһaбы ның, не ме се бaсқa мaзһaбтaн оғaн қaрсы пі кір aйт қaндaрдың сө зін бе ріп, сонaн соң өз дә лел де рін кел ті ріл ген, көп те ген фиқ һи қaғидaлaр мен ере же лер қaмтылғaн, кей бір мәсе ле лер ге қaтыс ты бaсқa мaзһaбтaрдың, әсі ре се шaфи ғи мaзһaбы ның көзқaрaстaры, кей де имaм Мә лик тің сөз де рі бе ріл ген. Тү йін сөз дер: Шейх ул-Ислaм Алa aд-дин Әбу әл-Хaсaн Әли ибн Мұхaммед әл-Ис биджaби, «Шaрх «Мухтaсaр aт-Тaхaуи», фиқһ, хaнaфи мaзһaбы, шaрх. This article discusses the great scientist of Kazakhstan, Sheikh ul-Islam of Ala al-din Abu al-Hasan Ali Ibn Muhammad al-Abigaba (535/1141 g.) b.) the life and works of. In addition, he described his writings of "Sharh Muhammad at-Tahawi" based on a recent dissertation. It should be noted the main work of the scientist "Sharh Mukhtasar al-Tauhid" who glorified his name and undoubtedly causes no doubts in the scientific world. This work is devoted to the explanation of the fundamental work of the Egyptian scholar Abu Jafar from ) Muhtasar at Tahawi in the field of applied Islamic law. Manuscripts of this work are still preserved in many libraries of the world. The scientist managed to explain his explanation so deeply and skillfully focusing the attention of the most demanding reader. Advantages of "Sharh Mukhtasar al-Tauhid" are clarity of presentation of thought and mastery of the presentation of the material. The book maintains the sequence of presentation. Firstly, the position of Imam at Tahawi, the Hanafi madhhab, the position of other legal schools, the set of rules and regulations, in particular, the words of Imam Malik are clearly traced.
doi:10.26577/ejrs-2018-4-188 fatcat:bat3yagxdfb6ll3asaqetkrine