CEMAL SÜREYA NIN ÜVERCİNKA ŞİİRİNDE ŞİİRSEL OBJE VE POLİTİK GAYE

Ferhat ÇİFTÇİ
2019 Journal of International Social Research  
Öz Cemal Süreya, İkinci Yeni şiir akımının önde gelen temsilcilerindendir. Şairin ilk kitabına isim veren ve en bilindik şiirlerinden olan Üvercinka, İkinci Yeni'nin genel özelliklerinin yanında Cemal Süreya'dan bazı izler taşır. Şiirde seslenen ben ile seslenilen kadın (sevgili) arasındaki ilişki ve buna yüklenen bazı anlamlar söz konusudur. Bu çerçevede şiirde işlenen aşk ve cinselliğe politik ve toplumsal göndermeler eşliğinde derinlik kazandırılmak istenmiştir. Aynı zamanda sosyal
more » ... da sosyal gerçeklik, poetik bir düzlemde aranmıştır. Bir yanda Laleli semti, diğer yanda bütün kara parçalarıyla evrensel bir uzam şiirin sınırlarını belirlemektedir. Şiirde seslenilen kadın, yaşamın güçlüklerini aşabilecek önemli bir partner olarak betimlenmekte ve bu özelliğiyle çok boyutlu bir direnç unsuru olarak sunulmaktadır. Öyle ki konuşan ben ile seslenilen özne arasında söz konusu edilen deneyimler; sınır tanımaz, kuşatıcı bir coşkuyla aktarılır. Bunun yanında idealize edilen dünyayı imleyen kadın, şiirsel bir obje olarak hem ürkekliği hem de özgürlüğü temsil etmektedir. Bu özgürlük anlayışının hem iktidarı hem de dini düşünceyi karşısına alarak kendini doğrulamaya çalıştığı da aşikârdır. Şiir, bu anlamda estetik değerini büyük ölçüde bu karşıtlık ve geçişkenlik ilişkisi üzerinden sağlamaya çalışmaktadır. Abstract Cemal Süreya is one of the prominent representatives of the Second New poetry movement. Üvercinka, which named the first book of the poet and is one of the most famous poems of him, carries some traces from Cemal Süreya in addition to the general characteristics of the Second New. In the poem, there is a relationship between the self addressing and the woman (beloved) addressed and some meanings attributed to it. In this context, in the poem,it was aimed to give depth to the love and sexuality accompanied by political and social references. At the same time, social reality is sought on a poetic plane. On the one hand, with the Laleli district and on the other hand with all other land piecesa universal spacedefines the boundaries of the poem. The woman addressed in the poem is described as an important partner who can overcome the difficulties of life and is presented as a multi-dimensional resistance element with this feature. So much so that the experiences mentioned between the speaking self and the calling subject;it is conveyed with an encompassing enthusiastic enthusiasm. In addition, the woman who marks the idealized world represents both timidity and freedom as a poetic object. It is obvious that this understanding of freedom tries to validate itself by opposing both power and religious thought. In this sense, the poem tries to provide aesthetic value to a large extent through this relationship of contrast and passivity.
doi:10.17719/jisr.2019.3696 fatcat:d7sgdsj7xrfzvfe7dqztn6dkmq