Codzienność w parafialnym zaścianku. Uwagi na marginesie książki Krzysztofa Lewalskiego Odsłony codzienności. Rzymskokatolickie duchowieństwo parafialne na prowincji Królestwa Polskiego na przełomie XIX i XX wieku. Wybrane zagadnienia, Gdańsk 2019, s. 324

Daniel Kiper
2020 Archiwa Biblioteki i Muzea Kościelne  
Codzienność w parafi alnym zaścianku. Uwagi na marginesie książki Krzysztofa Lewalskiego Odsłony codzienności. Rzymskokatolickie duchowieństwo parafi alne na prowincji Królestwa Polskiego na przełomie XIX i XX wieku. Wybrane zagadnienia, Gdańsk 2019, ss. 324 Rozprawy naukowe na temat realiów życia codziennego w XIX stuleciu od wielu lat cieszą się niesłabnącym zainteresowaniem czytelników. Przekłada się to na rosnącą liczbę publikacji podejmujących wspomniane zagadnienia. Książka, której tytuł
more » ... ążka, której tytuł przytoczono powyżej, dotyczy obszaru badawczego mogącego żywo zainteresować zarówno historyków dziejów społecznych, jak i badaczy specjalizujących się w nowożytnej historii Kościoła katolickiego. Pomimo, że nie jest to zupełnie zaniedbany fragment w polskiej historiografi i, to do niedawna był niewystarczająco rozpoznany. Niniejsze studium oraz wcześniejsze publikacje gdańskiego historyka mieszczące się w podobnej tematyce z pewnością pozwolą znacząco rozszerzyć, pogłębić, a nawet niekiedy zreinterpretować dotychczasowe ustalenia. Autor próbuje poznać, zrozumieć, a następnie opisać wybrane aspekty codzienności prowincjonalnego duchowieństwa w rozmaitych kontekstach i powiązaniach z wieloma dziedzinami życia. Przedstawia złożone relacje badanej grupy ze światem świeckich, dotyka układów rodzinnych, kontaktów z kobietami, spędzania wolnego czasu oraz materialnej podstawy bytowania duchownych. Słowem pochyla się nad najbardziej istotnymi przejawami ich egzystencji, odpowiednio rozkładając proporcje między zjawiskami przynależącymi do przestrzeni publicznej i prywatnej. Można zaryzykować pogląd, że pisze o swych bohaterach z pewną dozą sympatii, starannie przykrytej rygorem profesjonalnego warsztatu. Nie znaczy to, że poddał się tendencjom apologetycznym. Przeciwnie. Studium, które dostajemy do ręki, bez wątpienia nie wpisze się w jakiekolwiek ujęcia hagiografi czne, postrzegające polskie duchowieństwo czasów zaborów czy to jako męczenników wiary, czy też niezłomnych strażników narodowej tradycji. Jest ra-* Daniel Kiper -dr nauk humanistycznych; asystent naukowy w Ośrodku ABMK;
doi:10.31743/abmk.10021 fatcat:ecdhrqdqdfgjjp2u7makyr2ypu