Mardin'de Süryani Kumaş Baskı-Boyama Sanatı: Şımmeshındi Ailesi Örnekleri Üzerine Bir Değerlendirme

Mehmet DOĞAN
2020 Gaziosmanpasa Universitesi Sosyal Bilimler Arastirmalari Dergisi  
Öz-Mardin merkez ve ilçelerinde yaşayan Süryanilerin köken ve isimleri hakkında çeşitli görüşler vardır. Süryani kelimesinin ne zaman kullanılmaya başlandığı kesin olarak bilinmemekle birlikte Süryanilerin kökeni konusunda da net bir fikir birliğine varılamamıştır. Süryani kökenli olan Şımmeshındi ailesi, Mardin'de iki yüz yıldır baskı-boyama ve resim sanatını bir aile geleneği olarak sürdürmektedirler. Baskı-boyama geleneğinde perde ve süs amacı ile de kullanılabilen örtüler görülmektedir.
more » ... ı-boyama geleneğinin son temsilcisi yine Şımmeshındi ailesinden olan Nasra Şımmeshindi hem din dışı desen ve motifleri hem de konusunu İncil'den alan sahneleri betimlemektedir. Din dışı eserlerde genellikle keklik motifi, çiçek, geometrik ve bitkisel bezemelerin yanı sıra girlant desenleri görülür. Konusunu İncil'den alan eserlerde de Mardin'in yerel etkilerini yansıtan bu geleneksel motif ve desenleri görmek mümkündür. Baskı-boyama tekniğiyle süs olarak da kullanılabilen çok amaçlı eserlere ve perdelere "Vaftiz", "Son Akşam Yemeği", "Çarmıha Gerilme" ile "Meryem ve Çocuk İsa" resmedilmiştir. Çalışmadaki amaç Şımmeshındi ailesine ait dini konulu baskı boyama el sanatı geleneğini belgelemektir. Ayrıca bu el sanatı ürünleri üzerine resmedilmiş dînî sahnelerin detaylı ikonografik incelemesinin yanı sıra Mardin'in yerel, etnik ve coğrafi etkilerin, bir Hıristiyan sanatı olan bu el sanatı örneklerinde izlerini ortaya çıkarıp Hıristiyan sanatındaki çağdaş ve yerel üsluptaki özgün değerini saptamaktır. Abstract -There are various opinions about the origins and names of the Assyrian living in the downtown and the counties of Mardin today. It is not known precisely when the word 'Assyrian' has began to be used. There is no clear consensus on the origin of the Assyrians. Şimmeshindi family, who is of Syriac origin, has been continuing printed clot and painting art as a family tradition for two hundred years in Mardin. In the printed cloth tradition, covers that can also be used as curtains and with ornamental purposes are seen. The last representative of the tradition of printed cloth, Nasra Sımmashindi, again a member of Şimmeshindi's family, depicts the scenes both the non-religious designs and motifs and the scenes that take its subject from the Bible. In non-religious works, partridge motifs, flowers, geometric and floral decorations as well as girland patterns are seen. It is also possible to see these traditional motifs and designs reflecting the local influences of Mardin in the works of the Bible. By means of printed cloth, Baptism, Last Supper, Crucifixion and Mary and Child Jesus were pictured into the multi-purpose works and curtains that can be also used as ornaments. The aim of the study is to document the tradition of the religion-themed printed cloth art which belongs to Şımmeshındi family. Besides the detailed iconographical study of the religious scenes depicted on relevant handicrafts, it is also to reveal Mardin's local, ethnic and geographical effects on this handicrafts samples which is an Christian art and to detect its unique value in the contemporary and local style in Christian art.
doi:10.48145/gopsbad.787851 fatcat:go6auyq7hvgvrli2ms7uosrn4q