Ouresiphoitēs Helveticus, sive, Itinera per Helvetiae Alpinas regiones facta annis MDCCII, MDCCIII, MDCCIV, MDCCV, MDCCVI, MDCCVII, MDCCIX, MDCCX, MDCCXI : plurimis tabulis aeneis illustrata / [book]

Johann Jakob Scheuchzer, Pieter van der Aa
1723 unpublished
\ https://archive.org/details/ouresiphoiteshel02sche Inzuclivijfe /e etiam d Parentibus fuis , inveni fe Abavum fisura hunc La -QJJ I N T U M, ANNI MDCCVI J7 r Lapidem in prato quodam, quod cum demeteret , trajeciffe prope ipfum Draconem eu Regio ad Pilati montem , ut pra terrore in Lipothymiam inciderit , vidiffe autem , pojlquam ad fe redierit , fanguinem a Dracone eucretum , coagulatum , in medio Lapidem , quem ad hunc ufque diem conftanter fervaverit Familia fua , nec vendere voluerit
more » ... dere voluerit Principibus quibusdam {fi Civitatibus , qua emtionis jure eum acquirere fluduerint . Quandoquidem autem nunc folvendo ipfe non fit , {fi vero Lapis jure Hypotheca pertineat ad Martinum Schreiber, eutraditurum (fi ceffurum eum ipfi Lapidem effle [ponte, tanto quidem lubentius , quod beneficia haEtenus ab eo receperit non una , {fi duntauat a novo poffeffore petere fe donarium quoddam gratuitum. Pojlquam ita nominati fupra viri res faffi utrinque fuere confejfi , {fi Rodolphus Stempflin fpontaneam Hypotheca ceffionem, quam Schreiberus jure petere potuit , obtulit , judicavi ego vi {fi tenore Legum , {fi publico fancivi decreto , ed , qud polleo, PrafeEli Authoritate , verum Lapidis Poffefforem nunc effe {fi fore Martinum Schreiberum cum fuis Haredibus , abfque quod Rodolphus Stempflinus, ejufque haredes, quicquam ullo tempore in contrarium de jure allegare poffint. Hujus autem mea fententia Diploma , proprio meo figillo appenfo confirmatum exhibere jvjfi Martino Schreibero, abfque ullo mihi meifque Haredibus inde emerjuro damno , Die Luna pofi diem S. Martino Sacrum, ifoy. Diplomatis alterius Copia. Nos Scultetus {fi Senatus Rcipublica Lucernenfis notum facimus omnibus Refcripto hoc Publico , comparuiffe hodie coram Nobis , Pium , bonefi um, nobis fidelem {fi charum Martinum Schreiber, Civem, Judicii Forenfis Secretarium {fi Chirurgum , atque reluliffe Hifloriam Nobis jam notam , Draconita Lapidis , Cimelii perrari , cujus ante paucos annos fuerit compos faElus (fi PoJJrffor, quam is, ante quam plures annos m ferriterio nofiro ex immani Dracone hpjus fuerit repertus, per fedecim circiter annorum Luftra clam afjeivatus , nec multis oftenfus, ad interirn d multis Principibus , Nationibus, Imperatore, Regibus , {fi Republica Heneta competitus, multorum bona fidei {fi fama hominum ufui cum. effectu applicatus, de quo petat d nobis feftimonium Authenticum, Relatione quorundam No[hi Senatus {fi Civitatis Membrorum , tanquam fefiium, juxta legum noftrarum Confuetudinem examinandorum fundatum , ut vires tam pretiofi Lapidis omnibus {fi fingulis innotefeant. Quandoquidem nobis autem incumbit veritatis fefhmonium non tantum non prohibere , fed pro viribus promovere , Commifimus hoc Inqui[itionis Negotium Jurato, nofiro Judici Senatus Primario , aliifque Corporis A a a. 5 Nofiri 371 ITER ALPINUM No/Iri membris, atque Secretario , ut Tefles nominatos , £5 ? dehinc nomi-' nando i y ad fe vocarent, ipfifque mandarent , fide Juramenti ad Deum (fi Sanffos edicerent, quicquid de virtutibus hujus Lapidis notum Jit, nemini in pr a judicium vel complacentiam , fed unice ad veritatis ipfius deteblionem (fi vindicationem. Tefiatur itaque primus , eo quo nobis obligatus e fit Juramento, Jacobus Franckhufer, Senatus Membrum , corripuijfe illum ad Parotidem dextram in Collo ante aliquot annos Pefiem , qua tunc graffabatur , ut cie vitd pene defperarit , (fi ad animam fuam Deo reddendam fe/e praeparaverit , commendatum ipfi interim fuijje in tantis angufius Martini Schreiberi Lapidem Draconis, qui pluribus aliis profuerit , vocafij'e proin ad fe nominatum jam Schreiberum, (fi obtinuijje ab eo, ut Lapidem illum loco affedlo applicaret , quo fablo maturior redditus fuerit Tumor , ipfeque, veneno foras t radio , brevi pofi faniiati reflitutus. Alius noftro Senatui pariter inferiptus , Mauritius dc Metrenweil , tefiatur , laborajfe fe anno fupenori Dyfenteria tam gravi ,ut lethaliter omnium Medicorum (fi Chirurgorum Judicio decubuerit , San 51 orum Sacramentorum applicatione munitus , vo-cajfe fe autem ad fe in tantis Extremitatibus Martinum Schreiberum , qui volce dextra manus applicaverit ftum Lapidem , eo quidem ejfetlu , ut vis ejus totum penetraverit Corpus, (fi intra bihorium fubfiiterit fluxus. Concivis nofter Laurentius Huckler , Frequentioris Senatus Membrum, tefiatur correptum fe fuijfe Bubone fub Axilla dextra , qui tamen fuerit Lapidis ad Vola manus dextra applicatione d MartinoSchreibero Janatus intra paucos clies. Alius fequiiur Tefis Antonius Hutterus, qui Bubone crurali correptus, (fi inter agros conclamatos relatus, ad fe vocavit Martinum Schreiberum, qui locum ajfedium Lapide fuo telegerit , eum aliquoties d Bubone remotum atque fudantem in frigida abluerit , (fi planta Pedis dextri applicavit , hoc quidem pr a fient anco effedlu , ut imra femihora fpatium venenum fuerit e Corpore ext radium, per aliquot ve fica s , Ichore repletas , qui quinque locis diverfis exitum invenerit , cum f alutis eventu. Barbara Feriin , uxor Conradi Fifcheri, Concivis nofir i , ad Bovem habitantis , tefiatur fe Pefte tam graviter decubuife , ut S. Sacramentorum figillo firmari opus habuerit , ipfam in his extremis mentis impotem, applicato autem per Martinum Schreiber Lapide rediiffe ad Je (fi fdniiatem , veneno evacuato , recuperaffe. Eadem Jibi quoque contigifife refert Barbara Hofmannia. Enuntiat johannes Studer, e Frcquentiori Senatu , laborafe fe ulcere fifiulofo ex Apoftemate Cruris refiduo , (fi remediis omnibus incajfum adhibitis, ad Mortis fauces delatum , inde tamen retrablum fuijfe ope Manilii Q_U I N T U M, ANNI MDCCVI. 37 ; ni Schreiberi Lapidis , qui eum dextra manus vola alligarit , per nodis & dimidia diei fecuta fpatium , quo elapfo Ichorofus fluxus cejfarit , /p/eque ad priflinam redierit famtatem. Feftimonio Juo firmat Henricus de Chama, labora ffe Je Dyfentericp Fluxu , quem nulla potuerint fiftere Medicamenta , ut Libamina /aeramentorum falutifera accipere necejflum habuerit , applicato autem ad dextros manus volam , per nodem integram. Lapide , craflino Die fui fle [anatum. Eodem morbo detentum infantem fuum anniculum , fed applicatione Lapidis ad Jbdomen /anatum , quem eundem effedum de pluribus aliis Infantibus teflari ipfle poffit. Anna Zimmermann d fluxu /anguineo let ha U per Martinum Schreiber, eju/que Lapidem , fanatam je teflatur , fed & pauperculam aliam nimio Menfium fluxu laborantem hoc remedio intra Nychthemeron curatam perbibet. Teftium horum enunciata , ut Referipto Publico confirmarentur , petiit /tepe nominatus Martin Schreiber, quod ipfi conce/flmus , £s? infuper flgillo Urbis Noftroe confirmare voluimus , Die Jovis poft Diem S. Martino facrum. Jnno. 15*23. ipfam, quod concernit, divifus fere elL in tres Zonas, quarum duae extremae, Frigidis refpondentes, colore funt atro fufeae, concreti indar fanguinis, media vero Torridam repraefentans, ex albido flavi, maculis miris interftindi. De caetero notari meretur. Lapidem integrum Duritie longe fuperare Marmor, nec ferro cedere. Quando autem Draconum Hidorias multi ad inania Cerebri figmenta referunt, & has ipfas immanis belluae reliquias a-fpeftant pro Globo Marmoreo vel Jafpino , miro naturae Cafu vel Artis ope ita, ut videmus, figurato; Operae pretium utique Judicavi , ea ex collatione aliorum Scriptorum huc afferre, quae praelenti Hidoriae confirmandae infervire poliunt. De Draconibus ipfis eorumque exidentia mox ad 11-37+ ITER ALPINUM afturus fum, hac vice ea duntaxat ex pr&Tenti Draconitae & Draconis praetervolantis Hiftoria allaturus, quae fidei Hiftoricae pondus addere queunt. Producitur hic Lapis non ex familia verpi alicujus Lucripeti vel Mercatoris fraudulenti, vel Hominis adepti in Naturae Artiique Arcanis periti, qui forte Jafpino huic Globo maculas, ita, ut fupra depinximus, figuratas imprimere, vel eas illi obducere, & palpum fimul aliis obtrudere potuerit ; led prodit ex manibus fimplicis, cum Paupertate ludfantis , Rufiici, cujus ingenua curiofitas non ulterius extenditur, quam ad fublevandum Lapidem e Dracone delapfum, fanguini concreto immerfum , eumque aflervandum. Unde enim, quaefo, habere potuiffet Lapidem , qui fimilem fibi in Europa nullibi habet? Quis ipli tantum Cimelium gratis, vel pro vili, quod aegre folviifet, pretio, dedilTet ? Quis eum in recenfenda Hiftoria circa Draconem , ipfo praefente, oculato Tefte pera&ae, naturali ac fimplici ordine informaffet? Annon potius, fi imponere publico fuifiet animus ,perfuadere potuifiet &debuiffet aliis, ut fumus omnes rerum peregrinarum avidi, allatum hunc pretiofum Lapidem elTe ex ultimis Indiae defertis? Mirum, fi praemeditata fuerit fraus ex parte Ruflici, quod Lapidem depofuerit , vendideritque pro paucis florenis , non vero pro larga pecuniae fumma , ex hoc praecipue praefumtionis fundamento Jlus fi deque dignus , qui hoc tempore adhuc in vivis ef , fan *• cie mihi te[latus ef ,fe ante XII. annos , exeunte menfe Aprili in montem vicinum Frumfanum , deu Frumfenberg , fefe eontnlijfe , ibique , in loco y in der Hauwelen , vulgo dicto , /w--7$ndum ferpeniem , i// femet primum conv.olutum , poflea fefe Pallor, in Literis ad me d. 16. Aug. datis, quae confirmat quoque Reveretfd. admodum Dominus Joh. Caffarus fiardmejerus , Butfchlini AntecelTor , Pallor Affholteranus. Referri hic quoque debet Anguis praegrandis , quem A. ifii. Rheno fecundo natantem viderunt Eglijovire , Tefle Lindauero Annal. Vitodur. MSC. ad h. a. Licet nefeiamus, QJJ I N T U M, ANNI MDCCVI. 381 mus , cujusnam fuerit figurae , coloris , vel magnitudinis, an pedatus vel non ? Non enim aliud commemoratur de eo quam id , quod modo adduximus. In dem Jahr fahe man zu Elifaw einen grojfen JVurm den Rhetn hinuntefahren. . Cujufnam generis fuerit ferpens ille, cujus in HifloriaOroli Magni meminit Legenda quaedam antiqua, in Hcnrict Brdnwaldil ultimi Embracenfis Coenobii preepofiti Chronico MSC.repOriunda, pariter non conllat. Fabula tamen meretur huc inferi, licet nec minimam prae fe ferat veritatis fpeciem. Carolus Magnus dum Tiguri degebat in domo Canonica, zum
doi:10.5962/bhl.title.112219 fatcat:qckfsaulbjdrhmih62psdufhre