Modele i narzędzia procesu komunikowania organizacyjnego wewnątrz przedsiębiorstwa

Maciej Siemieniak
2017 Zeszyty Naukowe Politechniki Poznańskiej Organizacja i Zarządzanie  
Przedmiotem artykułu jest diagram procesu wprowadzania danych do systemu IT jako narzędzie usprawniające proces komunikowania wewnątrz przedsiębiorstwa. Badania o charakterze obserwacyjnym, przeprowadzone w rzeczywistych warunkach przedsiębiorstwa produkującego elementy maszyn, dostarczyły wiedzy na temat jakości przekazywania informacji pomiędzy różnymi jednostkami organizacyjnymi wewnątrz firmy, a jednocześnie pomiędzy użytkownikami systemu IT, stąd koncepcja zastosowania diagramu jako
more » ... iagramu jako narzędzia organizatorskiego w procesie wprowadzania danych. W celu właściwego rozumienia zagadnienia, zaprezentowano istotę procesu komunikowania organizacyjnego i podstawowe modele komunikowania w przedsiębiorstwie, jak również właściwości diagramu i celowość jego wykorzystania. Słowa kluczowe: komunikowanie, modele systemów komunikowania, diagram procesu, schemat blokowy KOMUNIKOWANIE JAKO PROCES Komunikacja, w rozumieniu procesu przekazywania lub wymiany informacji między osobami, jest jednym z najstarszych procesów społecznych, który towarzyszy człowiekowi od momentu, kiedy zaczął on żyć w grupach i organizować struktury. Współczesne społeczeństwa istnieją dzięki wytwarzaniu, przetwarzaniu i przekazywaniu informacji. Oznacza to, że procesy komunikowania stanowią fundament społeczeństwa, bez którego nie mogłoby ono funkcjonować. Procesy te przebiegają na kilku poziomach, uzależnionych od społecznego kontekstu. Najniższy poziom tworzy interpersonalne komunikowanie jednostek, następnie komuni- Wydział Inżynierii Zarządzania Politechniki Poznańskiej. Maciej Siemieniak 200 kowanie grupowe i międzygrupowe, wyżej komunikowanie instytucjonalne, jeszcze wyżej komunikowanie publiczne, w tym również polityczne, a najwyżej -komunikowanie masowe (Dobek-Ostrowska, 1999) . Znajomość procesów komunikowania międzyludzkiego ma istotne znaczenie dla wyjaśnienia mechanizmów kształtujących zachowania społeczne człowieka. Literatura przedmiotu przedstawia analizy procesów komunikowania z punktu widzenia psychologii, lingwistyki, socjologii, antropologii, etnografii, pedagogiki, politologii, prasoznawstwa i filozofii. Takie zainteresowanie problematyką komunikacji międzyludzkiej wskazuje na pojawienie się nowych tendencji w interpretacji tradycyjnej relacji jednostka-społeczeństwo, akcentując rolę bezpośrednich kontaktów jednostki z inną jednostką, powstawanie systemu powiązań interpersonalnych, co tworzy poziom podstawowych sytuacji społecznych (Nęcki, 2000) . Słownik wyrazów obcych definiuje trzy pojęcia związane z komunikowaniem: komunikacja, komunikować i komunikować się. Pierwsze oznacza "ruch środków lokomocji między odległymi od siebie miejscami, mający na celu utrzymanie między nimi łączności", "przepływ informacji między urządzeniami", "przekazywanie i odbieranie informacji w bezpośrednim kontakcie z drugą osobą za pomocą słów, gestów, wzroku itp.", a więc transport, łączność i porozumiewanie się. Drugie oznacza "podawać coś do wiadomości, zawiadamiać o czymś", "przekazywać komuś informacje w bezpośrednim kontakcie", a więc oznajmiać. Trzecie oznacza "wymieniać z kimś informacje". Wieloznaczność słowa sprawia, że kojarzyć się może zarówno ze sposobem porozumiewania, jak również z transportem. Dla właściwego rozumienia istoty sprawy, należy więc doprecyzować znaczenie pojęciowe rozważanego zjawiska, narzucając stosowanie dla potrzeb artykułu terminu komunikowanie, zorientowane na zjawisko porozumiewania się ludzi. Pojęcie komunikowanie pochodzi od łacińskiego słowa communico, communicare, oznaczającego: "uczynić wspólnym, połączyć"; "udzielić komuś wiadomości, naradzać się"; oraz od słowa communio oznaczającego wspólność, poczucie łączności. Do XVI w. pojęcie to funkcjonowało w znaczeniu komunii, uczestnictwa, dzielenia się. Dopiero później nadano mu drugie znaczenie oznaczające transmisję, przekaz, co związane było z rozwojem dróg i poczty. Szczególnego znaczenia nabrało w XIX i XX w. ze względu na pojawienie się i dynamiczny rozwój środków komunikowania służących do przemieszczania ludzi i przedmiotów w przestrzeni oraz do przekazu informacji na odległość (Dobek-Ostrowska, 1999) . W nauce o komunikowaniu powstało wiele definicji pojęcia komunikowanie, których autorzy zwracają uwagę na różne aspekty, cechy i elementy tego zjawiska, przypisując im odmienne znaczenie. Komunikowanie zostało więc określone jako mechanizm, dzięki któremu istnieją i rozwijają się stosunki międzyludzkie (Cooley, 1909), jako narzędzie, które pozwala społeczeństwu egzystować (Schramm, 1973, s. 2), jako akt, przez który wyrażane są normy grupowe, sprawowana kontrola społeczna, przydzielane role, koordynowane wysiłki (Goban-Klas, 1978, s. 72), bądź jako transakcyjny proces kreowania znaczenia przez jego użytkowników na Modele i narzędzia procesu komunikowania organizacyjnego... 201
doi:10.21008/j.0239-9415.2017.072.15 fatcat:bbv2pt2qmbfqdg5qjkcf627cnm