Öyküsel Terapi ve Çözüm Odaklı Kısa Süreli Terapi Yaklaşımlarına Dair Karşılaştırmalı Bir İnceleme

Ayşegül ERÇEVİK
2021 Humanistic Perspective  
Postmodernizm ve yapılandırmacılık akımları ve değişen bilim anlayışı psikolojik danışma sürecini de etkilemiştir. Çözüm Odaklı Kısa Süreli Psikolojik Danışma ve Öyküsel Psikolojik Danışma postmodernizmin ve yapılandırmacılığın etkileriyle ortaya çıkan ve yaygın olarak kullanılan yaklaşımlardandır. Her iki yaklaşım danışma sürecinin nesnel olarak yürütülebileceği düşüncesine karşı çıkmaktadır. Psikolojik danışma sürecindeki etkileşim gerçekliği yeniden yapılandırmakta hem danışanda hem de
more » ... ojik danışmanda değişim yaratmaktadır. Her iki yaklaşım danışanın deneyiminin öznel olduğu fikrini benimsemektedir. Bu öznel deneyime ilişkin bilgiye sahip olan kişi ise danışandır ve dolayısıyla hayatının uzmanı kendisidir. Aynı zamanda her danışanın deneyimine ilişkin çözümlerinin de öznel olduğu vurgulanmaktadır. Psikolojik danışman ise iyi bir dinleyici konumundadır. Felsefi temelleri ortak olan bu iki yaklaşım belli noktalarda farklılaşmaktadır. Çözüm odaklı kısa süreli psikolojik danışmada danışanın deneyimini anlamak için sorular aktif olarak kullanılmaktadır. Bu yaklaşımda odak çözümlerdir ve çözüme yönelik adımlar ve sorunu azaltan deneyimler incelenmektedir. Dolayısıyla şimdi ve gelecek odaklı bir yaklaşım olduğu söylenebilir. Çözüm odaklı kısa süreli psikolojik danışmada soruların süreç içerisinde yoğun kullanımı söz konusudur. Öyküsel psikolojik danışmada ise sorunun baskın öyküden kaynaklandığı ifade edilmekte ve derinine araştırılmasına odaklanılmaktadır. Psikolojik danışma sürecinde bu öykülerin yeniden yazılmasına çalışılmaktadır. Bu bakımdan şimdi ve geçmiş odaklı bir inceleme içerdiği söylenebilir. Her iki yaklaşımında psikoterapi uygulamalarına kattığı yeni teknikler bulunmaktadır. Bu çalışmada Çözüm Odaklı Kısa Süreli Psikolojik Danışmanlık ve Öyküsel Psikolojik Danışmanlık yaklaşımlarının temelleri, insana bakışı ve temel varsayımları ve psikolojik danışma süreçleri karşılaştırılmıştır. Anahtar Kelimeler: çözüm odaklı kısa süreli psikolojik danışma, öyküsel psikolojik danışma, postmodernizm, yapılandırmacılık, danışan, psikolojik danışman Postmodernism and constructivism movements and changings of scientific understanding have effects on psychological counseling processes, too. Solution-Focused Brief Counseling and Narrative Counseling are approaches that emerged with the effects of postmodernism and constructivism and are widely used. Both approaches oppose the idea that the counseling process can be practiced objectively. The interaction between client and psychological counselor in the counseling process reconstructs reality and creates changings in both the client and the psychological counselor. Both approaches accept the idea that the client's experience is subjective. The person who has knowledge of this subjective experience is the client, therefore the expert of his life is the client, too. In addition, it is emphasized that the solutions for each client's experience are subjective. The psychological counselor has a good listener role. These two approaches based on the same the philosophical basis, differ in some points. Solution-Focused Brief Counseling uses questions actively to understand the client's experience. The focus of the approach is solutions and steps towards solutions and experiences that reduce the problem are examined in this approach. Due to these characteristics, it can be said that it is a present and future-oriented approach. There is an intense use of questions in the process of the Solution-Focused Brief Counseling. In Narrative Counseling, on the other hand, it is stated that the problem arises from the dominant story and focuses on in-depth investigation. These problematic stories are being made to rewrite in counseling process. In this respect, it can be said that it includes a present and past oriented analysis. Both approaches have new techniques that they added to psychotherapy practices. In this study, processive perspectives of the Solution-Focused Brief Counseling and Narrative Counseling approaches, their perspectives on people and assumptions, and counseling processes are discussed.
doi:10.47793/hp.942378 fatcat:xjfpaf6pzrfo7aejs6xmlfccee